سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)

صفحه اصلی / دومین همایش ملی امیدآفرينی، پايداری اجتماعی با رویکرد محرومیت زدایی

بررسی مقایسه‌ای اثربخشی روان‌درمانی سنتی و مداخله مبتنی بر هوش مصنوعی (ربات چت‌بات ) در کاهش علائم اضطراب در زنان مناطق دارای تنش اجتماعی

نویسندگان :

محمدرضا یکتا¹ زهرا بهرامی² ستاره حسومی³

1- کاندیدای دکتری ، گروه مشاوره، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 2- دانشجو کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه آزاد واحد اصفهان(خوراسگان) 3- دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی دانشگاه آزاد واحد نجف آباد

کلمات کلیدی :

اختلال اضطراب،هوش مصنوعی،رواندرمانی،چت بات،سلامت روان

چکیده :

هدف: با توجه به شیوع بالای اختلالات اضطرابی و محدودیت دسترسی به خدمات تخصصی سلامت روان در مناطق مختلف ایران، این مطالعه با هدف مقایسه اثربخشی روان‌درمانی سنتی و مداخله مبتنی بر هوش مصنوعی از طریق ربات چت‌بات "دوست" در کاهش علائم اضطراب در زنان ساکن مناطق دارای تنش اجتماعی استان اصفهان انجام شد. روش : در این کارآزمایی تصادفی کنترل شده، 104 زن 18 تا 60 ساله با تشخیص اختلال اضطرابی به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. گروه آزمایش (52 نفر) به مدت 8 هفته از ربات "دوست" استفاده کردند و گروه کنترل (52 نفر) تحت روان‌درمانی سنتی قرار گرفتند. ارزیابی با استفاده از مقیاس رتبه‌بندی اضطراب هامیلتون و پرسشنامه اضطراب بک در سه مرحله پیش از مداخله، پس از مداخله و دو ماه پس از مداخله انجام شد. یافته‌ها: هر دو روش منجر به کاهش معنادار علائم اضطراب شدند. گروه روان‌درمانی سنتی کاهش 45 درصدی در مقیاس هامیلتون و 50 درصدی در پرسشنامه بک نشان داد، در حالی که این ارقام در گروه ربات به ترتیب 30 درصد و 35 درصد بود (0.05>p). در پیگیری دو ماهه، میزان عود علائم در گروه ربات 25 درصد و در گروه کنترل 12 درصد گزارش شد. رضایت کاربری از ویژگی‌های دسترسی فوری (85 درصد) و ناشناس بودن (92 درصد) در گروه ربات در سطح بالا ارزیابی شد. نتیجه‌گیری: اگرچه روان‌درمانی سنتی در کاهش علائم اضطراب و پایداری نتایج برتری نشان داد، ربات "دوست" به عنوان یک ابزار کمکی قابل اعتماد، به ویژه در مناطق با دسترسی محدود به خدمات تخصصی سلامت روان می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد. پیشنهاد می‌شود مدل تلفیقی از دو روش برای بهره‌گیری از مزایای هر دو رویکرد در نظام سلامت ایران توسعه یابد.