سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)

صفحه اصلی / دومین همایش ملی امیدآفرينی، پايداری اجتماعی با رویکرد محرومیت زدایی

تک فرزندی و سلامت روان در مسیر پایداری اجتماعی

نویسندگان :

ساینا صابری‌راد¹ شمیلا مشرف²

1- دانشگاه آزاد اسلامی واحد فلاورجان 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد فلاورجان

کلمات کلیدی :

تک فرزندی،سبک فرزندپروری،سلامت روان،تاب آوری،پایداری اجتماعی

چکیده :

تک‌فرزندی و سلامت روان در مسیر پایداری اجتماعی 1-ساینا صابری راد2-شمیلا مشرف 1-دانشجوی کارشناسی مامایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد فلاورجان، اصفهان، ایران 2-مربی، عضو هیئت علمی مامایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد فلاورجان، اصفهان ،ایران sainasaberirad@gmail.com shamila.mosharraf@yahoo.com چکیده مقدمه: با تغییر سبک زندگی، رشد شهرنشینی و چالش‌های اقتصادی، بسیاری از خانواده‌ها در ایران و جهان به داشتن تنها یک فرزند تمایل پیدا کرده‌اند. در این میان، پرسشی مهم مطرح است: آیا تک‌فرزندی می‌تواند سلامت روان نسل آینده را تحت تأثیر قرار دهد؟ سلامت روان کودکان نقش اساسی در شکل‌گیری امید، تاب‌آوری و انسجام اجتماعی دارد؛ بنابراین پرداختن به این موضوع، فراتر از یک دغدغه خانوادگی، به مسئله‌ای اجتماعی تبدیل شده است. روش کار: در این مقاله مروری، با رویکردی نظام‌مند، مقالات علمی منتشرشده در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ از پایگاه‌های معتبری مانند Google Scholar، Scopus، PubMed و SID بررسی شده‌اند. پس از غربالگری منابع، مطالعاتی که به‌طور مستقیم به اثرات روانی و اجتماعی تک‌فرزندی پرداخته بودند، انتخاب و تحلیل محتوایی شدند. یافته‌ها: برخی پژوهش‌ها به افزایش احتمال اضطراب، احساس تنهایی و وابستگی بیش‌ازحد در تک‌فرزندان اشاره دارند؛ در حالی‌که گروهی دیگر از رشد مهارت‌های فردی، اعتماد به نفس و استقلال بیشتر در آن‌ها سخن گفته‌اند. این تناقض‌ها نشان می‌دهد که عوامل واسطه‌ای مانند سبک تربیت، کیفیت ارتباط والدین با فرزند، و میزان حمایت‌های اجتماعی نقش تعیین‌کننده‌ای در تجربه روانی تک‌فرزندی دارند. نتیجه‌گیری: تک‌فرزندی در خلأ معنا پیدا نمی‌کند؛ بلکه در بستر شرایط خانوادگی، فرهنگی و اجتماعی معنا می‌گیرد. با ایجاد بسترهای حمایتی، ارتقای آگاهی والدین و تقویت پیوندهای اجتماعی، می‌توان از ظرفیت‌های بالقوه تک‌فرزندان در جهت امیدآفرینی و پایداری اجتماعی بهره‌برداری کرد. کلیدواژه‌ها: تک‌فرزندی، سلامت روان، سبک فرزندپروری، تاب‌آوری، پایداری اجتماعی